Đậu Trà Lâm- Món ăn bình dị xứ Kinh Bắc

20/10/2021 08:58 Số lượt xem: 30

Thôn Trà Lâm (xã Trí Quả, huyện Thuận Thành) có hơn 600 hộ, với hơn 2.500 nhân khẩu. Những năm gần đây, trong khi các làng quê khác chuyển mạnh theo hướng thương mại - dịch vụ, thì làng Trà Lâm vẫn duy trì với nghề làm đậu truyền thống - nghề đã gắn bó với người dân nơi đây 300 năm qua.

Ông Nguyễn Văn Phiu, Trưởng thôn Trà Lâm cho biết: Thương hiệu đậu gù Trà Lâm nổi tiếng vẫn được dân làng gìn giữ, được nhiều nơi biết đến như một món ăn không thể thiếu trong bữa cơm hàng ngày của mỗi gia đình. Trước kia, đậu phụ Trà Lâm chỉ đơn thuần được làm theo phương pháp thủ công thô sơ, không hiệu quả. Những năm gần đây, nhờ ứng dụng máy móc vào sản xuất như: dàn cối xay bột, dàn máy vắt bột,  nồi hơi để đun bột..., nên sản lượng và chất lượng đậu phụ Trà Lâm tăng lên, giúp thu nhập của người dân địa phương cao và ổn định hơn. Đặc biệt, từ đầu năm 2020, đậu gù Trà Lâm chính thức được trao chứng nhận nhãn hiệu quyền sở hữu trí tuệ. Đây là cơ sở quan trọng để thương hiệu đậu Trà Lâm được nhiều người biết đến và giúp uy tín của nghề làm đậu được bảo vệ, hạn chế xâm phạm tới chất lượng đặc sản đậu gù. Sản phẩm đậu phụ Trà Lâm làm đến đâu tiêu thụ hết đến đó và chủ yếu theo đơn đặt hàng từ khắp các huyện, thị xã, thành phố trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh. Đặc biệt, thời điểm chưa có dịch Covid 19, sản phẩm đậu phụ Trà Lâm còn được bán ra thị trường một số tỉnh, thành phố như: Hà Nội, Hải Dương, Hưng Yên.


 

Nghề làm đậu gắn bó với người dân Trà Lâm từ nhiều thế hệ. Mặc dù nghề làm đậu thường vất vả, phải thức khuya, dậy sớm, song với mong muốn gìn giữ và phat huy nghề truyền thống địa phương, nhiều hộ gia đình vẫn quyết tâm gắn bó với nghề. Hiện nay, trung bình mỗi gia đình làm khoảng từ 60-70 kg đậu tương. Thời điểm chưa có dịch Covid-19,nhiều gia đình làm hàng tạ đậu tương/ngày. Sản phẩm làm ra được tiêu thụ tại các chợ đầu mối của huyện Thuận Thành và các vùng lân cận.

Theo người dân nơi đây, bí quyết để có bìa đậu thơm, ngon, mềm mịn, đồng thời đảm bảo yếu tố an toàn thực phẩm, đầu tiên là việc lựa chọn được đậu nành ngon. Hạt đậu được lựa chọn phải đạt những tiêu chí như hạt to, chắc, mẩy, không sâu mọt để đảm bảo chất lượng tuyệt vời nhất cho miếng đậu. Cùng với đó, quá trình ngâm, xay, vắt, đun ở nhiệt độ và thời gian thích hợp cũng là những công đoạn cực kỳ quan trọng, quyết định đến chất lượng của bìa đậu. Phần chuẩn bị men chua cũng rất quan trọng, đây là phần quyết định độ mềm ngon của miếng đậu thành phẩm và cũng là bí quyết riêng của người dân địa phương.

Ông Nguyễn Văn Phiu, Trưởng thôn Trà Lâm cho biết thêm: Thôn Trà Lâm hiện có hơn 600 hộ, những năm trước kia thôn có tới hơn 60% số hộ tham gia làm nghề đậu, song vài năm trở lại đây, do tình hình dịch bệnh Covid-19 bùng phát, đến nay số hộ làm đậu giảm còn khoảng hơn 100 hộ, giải quyết việc làm cho hơn 300 lao động địa phương. Trải qua bao thăng trầm, nghề đậu ở Trà Lâm cũng gặp không ít khó khăn, song với quyết tâm gìn giữ nghề truyền thống địa phương, nhiều người dân Trà Lâm vẫn quyết tâm gắn bó với nghề; qua đó góp phần quan trọng trong việc chuyển dịch cơ cấu lao động, tăng thu nhập cho người dân và giảm tỷ lệ hộ nghèo ở địa phương.

Phượng Duyên